Van wie is Pukkelpop?
De eigenaar van Pukkelpop zal uiteindelijk bepalen wat er overblijft.
De overname van Pukkelpop door Live Nation doet enigszins denken aan wat er ooit met Ben & Jerry's gebeurde toen het in handen kwam van Unilever: veel grote beloften en maatregelen om de onafhankelijkheid te waarborgen… totdat het uiteindelijk neerkwam op geld = macht en het streven naar aandeelhouderswaarde… en de ziel verloren ging.
🤔 Dat is precies de reden waarom de vandaag aangekondigde structuur ons helemaal geen geruststelling biedt wat betreft de onafhankelijkheid en autonomie van Pukkelpop en het behoud van de visie van oprichter Chokri… op de lange termijn.
Want ook hier komt het eigendom, zij het met enige vertraging, uiteindelijk in handen van Live Nation terecht.
Is dat echt zo erg?
Nou...
Ja!
We stellen zelden vragen over eigendom.
En toch bepaalt het stilletjes… alles.
Wie de macht heeft, hoe beslissingen worden genomen, wat prioriteit krijgt en wat uiteindelijk blijft bestaan.
…en daarmee ook hoe, beetje bij beetje, de ziel, de lokale wortels en het unieke karakter van een bedrijf of festival kunnen wegkwijnen.
Pukkelpop blijft Pukkelpop. Maar voor hoe lang nog?
Hopelijk gebeurt dat niet.
Op het eerste gezicht lijkt het erop dat Pukkelpop toch NIET volledig in handen van Live Nation zal komen, nu de Belgische Mededingingsautoriteit de zaak heeft onderzocht.
De huidige overeenkomst: gedurende 10 jaar (verlengbaar met 5 jaar) ontvangt Live Nation alleen de economische opbrengst, zonder enige zeggenschap over beslissingen. De bedrijfsvoering blijft dus in handen van Chokri Mahassine, de oprichter.
Maar daarna… gaat het volledige eigendom gewoon over op Live Nation, dat ook eigenaar is van Rock Werchter, Graspop, de Lotto Arena en de AFAS Dome.
Schuift de regering de hete aardappel gewoon door?
Of is het een truc van Live Nation om een langdurige procedure te vermijden?
Of een manier om wat stoom af te blazen over de veelbesproken dominante positie van Live Nation in de Belgische festivalsector?
We zien het allemaal meer als tijdelijke maatregelen die zijn opgelegd totdat Pukkelpop uiteindelijk volledig in handen van Live Nation komt.
"Pukkelpop blijft gewoon Pukkelpop," zeggen ze.
Maar voor hoe lang nog?
Want goede bedoelingen en mooie beloften… vormen nog geen structuur.
Als je wilt weten waarom eigendom belangrijk is: kijk dan eens naar KKR
Dus zijn we wat dieper op de zaak ingegaan. Want het verhaal rond de ‘overname’ van Pukkelpop ligt gevoelig. ‘Eigendom’ zijn van een organisatie met andere doelstellingen en waarden is echt NIET zonder risico.
Laten we daarom eens nader kijken naar een van de meest beruchte eigenaren van maar liefst 80 muziekfestivals: KKR (Kohlberg Kravis Roberts), een controversiële Amerikaanse investeringsmaatschappij die in 2024 1,3 miljard euro op tafel legde voor entertainmentbedrijf Superstruct en daarmee een meerderheidsbelang verwierf in tientallen festivals, zoals Sónar, Zwarte Cross, Boiler Room, DGTL Amsterdam en Defqon.
Op verschillende festivals werd de spanning al snel zichtbaar: artiesten trokken zich terug, dreigden met een boycot en de organisatoren namen publiekelijk afstand van KKR.
De redenen voor de ontevredenheid over KKR waren de belangen die het bedrijf had in bezette gebieden, zijn activiteiten in de sectoren fossiele brandstoffen en tabak, en zijn agressieve, financieel gedreven overnamestrategie.
Het festival Zwarte Cross verklaarde zelfs:
"Wij distantiëren ons van de onethische praktijken van de boze stiefmoeder die we niet zelf hebben gekozen."
Deze festivals hoopten dat hun visie en culturele waarden zouden voortleven, maar ze hadden geen zeggenschap over wie de eigenaar was of waarin die eigenaar elders investeerde.
Een van de opvallende lichtpuntjes in dit verhaal was het bekende Hongaarse Sziget-festival, dat in 2024 eveneens in handen van KKR kwam. Omdat de financiële vooruitzichten te somber waren, slaagde oprichter Károly Gerendai erin het festival terug te kopen (?), waardoor de ziel ervan behouden bleef en het legendarische festival aan de maximalisatie van aandeelhouderswaarde kon ontsnappen.
Hoewel er op dat vlak nog steeds contractuele onduidelijkheid lijkt te bestaan over de vraag of het in feite eerder om een licentievergoeding voor vijftien jaar gaat...
Van wie is de eigenaar?
Deze Pukkelpop-saga laat het weer eens zien: we stellen zelden vragen over eigendom.
En toch bepaalt het stilletjes… alles.
Wie de macht heeft, hoe beslissingen worden genomen, wat prioriteit krijgt en uiteindelijk wat blijft bestaan.
In vergelijking met KKR zal Pukkelpop met Live Nation hopelijk een minder ‘hebzuchtige’ aandeelhouder krijgen.
Maar in wiens handen zal Live Nation zelf over 1, 5 of 10 jaar terechtkomen???
En voor ons is dat de kern van de zaak.
Goede bedoelingen en mooie beloften… vormen geen structuur.
Wat als de missie structureel wordt beschermd?
Daarom schrijven we hierover, en daarom kunnen de principes van ‘Steward Ownership ’ hier echt een verschil maken.
*️⃣ Waarbij de uiteindelijke zeggenschap altijd in handen blijft van betrokken beheerders-eigenaren. Niet te koop, niet overdraagbaar.
*️⃣ En winsten die gegarandeerd weer worden geïnvesteerd in de missie van het festival. Ze worden niet weggesluisd naar Amerika of naar de aandeelhouder.
En ja, in evenwicht met een eerlijke, aan het risico aangepaste vergoeding voor oprichters en investeerders.
Dat is steward ownership.
Enerzijds een snelgroeiende beweging, anderzijds zijn er veel al lang bestaande of grote voorbeelden van ‘ steward-owned ’, zoals De Efteling, The Guardian, Patagonia, Signal en Ecosia.
Van hen is gegarandeerd dat zij:
een langetermijnvisie nastreven
altijd hun missie nastreven
onafhankelijk zijn van aandeelhouderswaarde op korte termijn
en niet te koop zijn
En dat alles is verankerd in hun juridische DNA.
Geen melkkoe...
Geen verhandelbaar product...
Dat zouden we voor elk festival willen.
En laten we hopen dat Pukkelpop dat lot uiteindelijk toch nog ontloopt.
#OmdatEigendomBelangrijkIs